.png)
المجلد 1، العدد 1 - ( 1447 )
المجلد 1 العدد 1 صفحات 137-158 |
الرجوع إلی قائمة المجلدات
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Seydnavaz Z, Abdolahzadeh F, Arab Yusefabadi A. Discursive Contests and Historical Truth: A New Historicist Reading of Gha'ib Tu'ma Farman's Shadows on the Window. san 2026; 1 (1) :137-158
URL: http://san.khu.ac.ir/article-1-495-ar.html
URL: http://san.khu.ac.ir/article-1-495-ar.html
صیدنواز زهرا، عبدالله زاده فؤاد، عرب یوسفآبادی عبدالباسط. بازتعریف حقیقت تاریخی در رمان «ظلال على النافذة»: تحلیل تکثر گفتمانها در بستر تاریخگرایی نوین. دراسات في السردانية العربية. 1447; 1 (1) :137-158
1- دانشگاه زابل
2- دانشیار، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل، زابل، ایران ،foadabdolahzadeh@uoz.ac.ir
2- دانشیار، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل، زابل، ایران ،
الملخّص: (579 المشاهدة)
تاریخگرایی نوین، یکی از تأثیرگذارترین رویکردهای نقد ادبی است که از اواخر دهه ۱۹۸۰ میلادی، با تکیه بر نظریههای پساساختارگرایانه نیچه و فوکو، به تحلیل متون ادبی و بازنمایی گفتمانهای تاریخی و اجتماعی پرداخته است. این رویکرد بر این باور است که حقیقت تاریخی، برساختهای گفتمانی و متغیر است و متون ادبی نه تنها بازتابدهنده واقعیت، بلکه عاملی فعال در شکلدهی به آن هستند. پژوهش حاضر، با روش توصیفی-تحلیلی و با بهرهگیری از چارچوب تاریخگرایی نوین، به بررسی رمان «ظلال على النافذة» اثر غائب طعمه فرمان، نویسنده برجسته عراقی میپردازد. هدف این مطالعه، کشف گفتمانهای غالب در رمان و تحلیل نحوه بازنمایی مسائل اجتماعی، فرهنگی و سیاسی جامعه عراق در دهه ۱۹۶۰ میلادی است. یافتهها نشان میدهند که این رمان، با روایتی واقعگرایانه، گفتمانهایی چون زنان، فقر، بیکاری، دولت و مارکسیسم را برجسته میسازد و به چالشهای اجتماعی نظیر نابرابری، مبارزات طبقاتی و محدودیتهای اعمالشده بر زنان در زمینههای ازدواج، تحصیل و فعالیتهای اجتماعی میپردازد. غائب طعمه فرمان با تکیه بر گفتمان مارکسیستی بهعنوان چارچوب اصلی، پیچیدگیهای جامعه عراق را به تصویر کشیده و همزمان، صداهای خاموش و پنهان تاریخ، بهویژه وضعیت زنان، را در برابر گفتمانهای مسلط آشکار میسازد. این پژوهش، با تحلیل تعامل میان متن ادبی و بستر تاریخی-اجتماعی آن، خوانشی نوین از رمان ارائه میدهد که نه تنها رویدادهای تاریخی را روایت میکند، بلکه به بازتعریف و نقد گفتمانهای غالب جامعه عراق میپردازد.
الکلمات الدليلة: روایتشناسی عربی، تاریخگرایی نوین، حقیقت تاریخی، آشکارسازی صداهای خاموش، روابط قدرت، «ظلال على النافذة»، غائب طعمه فرمان
قائمة المصادر
1. بیلسکی، آندریوس (1395). «قدرت، تاریخ و تبارشناسی: فردریش نیچه و میشل فوکو». تاریخنامة خوارزمی. 4 (13). 25-48.
2. پرشور، سولماز و همکاران (1401). «تحلیل رمان وطن من زجاج اثر یاسمینه صالح بر اساس گفتمان قدرت میشل فوکو» لسان مبین. 14 (50). 47-29. doi: 10.30479/lm.2020.13157.3013
3. خلیل، أحمد (1984). المفاهيم الأساسية في علم الاجتماع. مصر: دار الحداثة.
4. دریفوس، هیوبرت، رابینو، پل (1379)، میشل فوکو: فراسوی ساختگرایی و هرمنوتیک، چاپ اول، ترجمه حسین بشیریه، تهران: نی.
5. رومیانی، بهروز و سعیدیان، مهلا (1390). «اقبال تصویر کننده اینترناسیونالیسم و جهان وطنی اسلامی و انعکاس تفکر دینی اسلامی وی بر نسل امروز». مطالعات نقد ادبی. 6 (24). 185-196.
6. زوارهئیان، پریا و دادبه، اصغر (1400). «نامههای محمد غزالی از منظر تاریخگرایی نوین». متنپژوهی ادبی. 25 (89). 115-135. doi: 10.22054/ltr.2020.44124.2736
7. شیرخدا، طاهره و همکاران (1398). «واکاوی گفتمان قدرت در داستان رستم و اسفندیار از منظر فوکو». جامعهشناسی سیاسی جهان اسلام. 7 (15). 215-230.
8. طعمة فرمان، غائب (1398). ظلال على النافذة. ترجمه: موسی اسوار. تهران: هرمس.
9. العروی، عبدالله (2005). مفهوم التاریخ. بیروت: الدار البیضاء.
10. فوکو، میشل (1393). دانش و قدرت. ترجمه: محمد ضمیران. چاپ 7. تهران: هرمس.
11. قاسمی، سعیده و همکاران (1400). «صداهای خاموش در کشمکشهای گفتمانی سدة هفتم از دید سعدی در گلستان». نقد و نظریة ادبی. 6 (11). 5-29. doi: 10.22124/naqd.2020.16633.1999
12. کلیگز، مری (1394). درسنامة نظریة ادبی. ترجمۀ جلال سخنور، الاهه دهنوی و سعید سبزیان. تهران: اختران.
13. واصفی، صبا و ذوالفقاری، حسن (1388). «خشونت علیه زنان در آثار محمود دولتآبادی». پژوهش زنان. 7 (1). 67-86.
14. Rabiow.p (1984). The Foucault Reader, edited by Paul rabinow, New york: pantheon books.
15. Bennett, A. and Nicholas R. (1995). An Introduction to Literature, Criticism and Theory: Key Critical Concepts. London: Prentice Hall/ Harvester Wheatshea.
16. Rabiow.p (1984). The Foucault Reader, edited by Paul rabinow, New York: pantheon books.
17. Bennett, A. and Nicholas R. (1995). An Introduction to Literature, Criticism and
18. Al-Arwi, A. (2005). Mafhum al-tarikh [The concept of history]. Al-Dar al-Bayda. (Original work published in Arabic) {In Arabic}
19. Bennett, A., & Royle, N. (1995). An introduction to literature, criticism and theory: Key critical concepts. Prentice Hall/Harvester Wheatsheaf.
20. Bielski, A. (2016). Power, history, and genealogy: Friedrich Nietzsche and Michel Foucault. Tarikhnameh-ye Kharazmi, 4(13), 25-48. {In Persian}
21. Dreyfus, H. L., & Rabinow, P. (2000). Michel Foucault: Beyond structuralism and hermeneutics (H. Bashiriyeh, Trans.). Ney Publications. (Original work published 1982) {In Persian} [DOI:10.7208/chicago/9780226154534.001.0001]
22. Farman, G. T. (2019). Zilal ala al-nafidha [Shadows on the window] (M. Asvar, Trans.). Hermes Publishing. (Original work published 1979) {In Persian}
23. Foucault, M. (2014). Danesh va ghodrat [Knowledge and power] (M. Zamiran, Trans., 7th ed.). Hermes Publishing. (Original work published in French) {In Persian}
24. Ghasemi, S., Ahmadi, G., & Mohammadi, F. (2021). Silenced voices in the discursive conflicts of the 13th century: From Sa'di's perspective in the Golestan. Naqd va Nazariye-ye Adabi [Literary Criticism and Theory], 6(11), 5-29. [DOI:10.22124/naqd.2020.16633.1999 {In Persian}]
25. Khalil, A. (1984). Al-Mafahim al-asasiyah fi 'ilm al-ijtima' [Basic concepts in sociology]. Dar al-Hadatha. {In Arabic}
26. Klages, M. (2015). Darsname-ye nazariye-ye adabi [Literary theory: A complete course] (J. Sokhanvar, A. Dehnavi, & S. Sabzian, Trans.). Akhtaran Publishing. (Original work published 2006) {In Persian}
27. Porshoor, S., Karimi, A., & Rezaei, M. (2022). Analyzing the novel My Homeland is Glass by Yasmina Saleh based on Michel Foucault's discourse of power. Lesan-e Mobin, 14(50), 29-47. [DOI:10.30479/lm.2020.13157.3013 {In Persian}]
28. Rabinow, P. (Ed.). (1984). The Foucault reader. Pantheon Books.
29. Roumiani, B., & Saeidian, M. (2011). Iqbal as a portrayer of Islamic internationalism and cosmopolitanism: The reflection of his religious thought on the contemporary generation. Motale'at-e Naqd-e Adabi [Literary Criticism Studies], 6(24), 185-196. {In Persian}
30. Shirkhoda, T., Afshari, M., & Qasemi, R. (2019). An analysis of the discourse of power in the tale of Rostam and Esfandiyar from a Foucauldian perspective. Jame'e-shenasi-ye Siyasi-ye Jahan-e Eslam [Political Sociology of the Islamic World], 7(15), 215-230. {In Persian}
31. Vasefi, S., & Zolfaghari, H. (2009). Violence against women in the works of Mahmoud Dowlatabadi. Pazhuhesh-e Zanan [Women's Research Journal], 7(1), 67-86. {In Persian}
32. Zavareiyan, P., & Dadbeh, A. (2021). The letters of Mohammad Ghazali from the perspective of New Historicism. Matn-pazhuhi-ye Adabi [Literary Text Research], 25(89), 115-135. [DOI:10.22054/ltr.2020.44124.2736 {In Persian} ]
إرسال رسالة إلى المؤلف المسؤول
| Rights and permissions | |
 |
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License. |
